Novos Medios continuará participando no observatorio Iberifier con financiamento da Comisión Europea ata 2026

Foto de familia no acto celebrado na APM o 16 de febreiro de 2024 / UNAV

O observatorio Iberifier, coordinado pola Facultade de Comunicación da Universidade de Navarra, atópase integrado por máis de 70 investigadores e xornalistas dunha vintena de organizacións. Dende o seu nacemento, o observatorio publicou máis de 4500 fact-checks e 70 publicacións científicas, impulsou decenas de actividades formativas e investigou o fenómeno e as tendencias da desinformación. O consorcio forma parte da rede de observatorios de medios dixitais e desinformación promovidos pola Comisión Europea e coordinados por EDMO (European Digital Media Observatory).

O grupo de investigación Novos Medios forma parte do consorcio Iberifier dende o seu inicio e continuará investigando no marco deste proxecto europeo, seguindo unha liña que varios investigadores puxeron en marcha a partir do ano 2016. Na nova fase de Iberifier (2024-2026) o equipo estará formado por: Xosé López García, Berta García Orosa, Xosé Soengas Pérez, Ana Isabel Rodríguez Vázquez, Alba Silva Rodríguez, José Sixto García, Jorge Vázquez Herrero, María Cruz Negreira Rey, Alberto Pampín Quián, Sara Pérez Seijo e Ángel Antonio Vizoso García.

Completado o primeiro trienio, a Comisión anunciou a continuidade do consorcio durante outros tres anos, ata 2026, cun financiamento adicional de 1,27 millóns de euros. Nesta segunda etapa, que comezará en maio de 2024, o consorcio no que participa a USC amplía o seu número de socios a 25, sumando novas  axencias verificadoras e reforzando as súas capacidades de investigación tecnolóxica. Un dos obxectivos desta nova etapa é estender a análise dos fenómenos de desinformación ao conxunto dos países hispanos e lusófonos.

Na súa primeira etapa, o observatorio Iberifier centrouse en cinco liñas de traballo: a investigación de características e tendencias do ecosistema ibérico dos medios dixitais; o desenvolvemento de tecnoloxías computacionais para a detección temperá da desinformación; a verificación de desinformación no territorio ibérico e o seu posterior reporte á Comisión Europea; a preparación de informes estratéxicos sobre as ameazas da desinformación, e as actividades de alfabetización mediática. Precisamente, a sensibilización e formación da cidadanía ao redor da desinformación é unha das áreas que o observatorio pretende potenciar a partir de 2024.

Con máis dunha decena de informes e guías de boas prácticas, o equipo de Iberifier analizou o fenómeno da desinformación desde numerosas perspectivas. Algunhas delas son os patróns de consumo de desinformación na sociedade ibérica, o impacto das desordes informativas en aspectos sociais, políticos e económicos en España ou Portugal, ou as ferramentas tecnolóxicas que facilitan a detección de loias e a verificación de información. Todo iso acompañado dun mapa dos medios dixitais españois e lusos que constitúe a primeira ferramenta dixital destas características no mundo.

O proxecto VALCOMM recibe o Premio Roblón ao Mellor Proxecto de Investigación de Comunicación do Ano

O proxecto Medios audiovisuais públicos ante o ecosistema das plataformas: modelos de xestión e avaliación do valor público de referencia para España (VALCOMM) recibiu o ‘Premio Roblón ao Proxecto de Investigación de Comunicación do Ano’ concedido pola Revista Latina de Comunicación Social (RLCS) en virtude da súa rigorosidade e contribución á Academia e á sociedade no seu conxunto.

VALCOMM enmárcase nas actividades do grupo de investigación Novos Medios (USC) e céntrase no estudo dos modelos de xestión dos medios públicos (PSM). No desenvolvemento do proxecto participa un equipo de 35 investigadores/as, de 13 universidades españolas coordinados/as polos investigadores da USC o Dr. Miguel Túñez (IP1) e o Dr. Francisco Campos (IP2).

O traballo deste equipo de investigadores/as xerou nos seus primeiros 18 meses 14 artigos JCR, 8 artigos Scopus e 32 participacións en congresos internacionais. Ademais, ultima a publicación de monografías en editoriais internacionais e, en colaboración coa Cátedra Institucional RTVE-USC, nacionais que se unen aos 14 capítulos de libro xa publicados.

Ao proxecto adscríbense 12 teses doutorais e a realización de eventos de proxección internacional como a International Doutoral Summer School ‘The values of the commons in the dixital society’. Na súa rede de contactos inclúese a directivos/as das cadeas públicas de Alemaña (ARD e ZDF); Bélxica (VRT e RTBF); Dinamarca (DR); España (RTVE); Finlandia (YLE); Francia (France TV); Gran Bretaña (BBC); Países Baixos (NPO); Irlanda (RTÉ); Italia (RAI); Suecia (SVT); Suíza (RTS); así como membros da UER, aos que incorpora frecuentemente nos seus paneis de expertos.

Os Premios Roblón buscan resaltar o talento, a perseveranza e a dedicación de investigadores e investigadoras, así como de profesionais comprometidos no vasto mundo das Ciencias da Comunicación e as súas disciplinas relacionadas.

Os gañadores das demais categorías da presente edición pódense consultar nesta ligazón.

A Revista Latina de Comunicación Social acolle o monográfico “Comunicación da transparencia informativa e da rendición de contas”, coordinado por José Sixto-García

José Sixto-García, investigador de Novos Medios, xunto coa profesora Ana Melo Duarte, da Universidade do Minho (Portugal), e Pablo Escandón-Montenegro, da Universidade Andina Simón Bolívar (Ecuador), coordinan un monográfico sobre comunicación da transparencia informativa e da rendición de contas na Revista Latina de Comunicación Social (Q1 de SJR-Scopus). A chamada de artigos está aberta ata o 10 de setembro de 2024.

O obxectivo do monográfico é recompilar investigacións que dean resposta a cuestións coma se o desenvolvemento das novas tecnoloxías e da intelixencia artificial contribúen realmente a unha maior achega da información á cidadanía, se o aumento dos mecanismos de participación cidadá favorece a transparencia informativa, se a rendición de contas debería formar parte do discurso dos medios ou se as políticas de transparencia inciden na percepción e na consideración que os públicos teñen dos medios de comunicación.

Os editores propoñen como eixos temáticos a publicidade activa, a accesibilidade da información pública, as narrativas da transparencia informativa, os desafíos da deontoloxía no xornalismo robot ou a atención á diversidade, entre outros, se ben o monográfico está concibido desde unha óptica ampla na que outras perspectivas tamén serán benvidas.

Berta García Orosa, nova catedrática de Xornalismo

A profesora Berta García Orosa ven de gañar unha praza de catedrática no Departamento de Ciencias da Comunicación da Universidade de Santiago de Compostela. García Orosa, licenciada en Ciencias da Comunicación e Ciencias Políticas e da Administración, forma parte do grupo Novos Medios e coordina o Máster Universitario en Xornalismo e Comunicación Multimedia.

Cunha longa traxectoria docente e investigadora, Berta García dirixe actualmente o proxecto de I+D “Radón en España: percepción da opinión pública, axenda mediática e comunicación de risco” (RAPAC).

Más información: https://investigacion.usc.gal/investigadores/59100/detalle

Alba Silva, Jorge Vázquez e José Sixto, novos profesores titulares de Xornalismo

Os profesores Alba Silva, Jorge Vázquez e José Sixto veñen de conseguir prazas de titular da área de Xornalismo nos concursos celebrados na Facultade de Ciencias da Comunicación de Santiago de Compostela os días 19 e 20 de xullo. Estes tres investigadores, cunha intensa e brillante traxectoria no campo do xornalismo dixital, forman parte do grupo Novos Medios da Universidade de Santiago de Compostela.

Alba Silva, Jorge Vázquez e José Sixto levan adiante liñas de investigación no campo dos medios nativos dixitais, das narrativas dixitais, do xornalismo móbil, dos contextos dixitais, das redes sociais e do impacto da alta tecnoloxía no xornalismo.

Máis información

Alba Silva Rodríguez: https://investigacion.usc.gal/investigadores/60394/detalle

Jorge Vázquez Herrero: https://investigacion.usc.gal/investigadores/60562/detalle

José Sixto García: https://investigacion.usc.gal/investigadores/60403/detalle

Sara Pérez Seijo, premio Lorenzo Gomis 2023 pola súa tese doutoral

Sara Pérez Seijo, profesora de Xornalismo na Facultade de Ciencias da Comunicación da Universidade de Santiago de Compostela e investigadora do grupo Novos Medios, foi distinguida co VII Premio Lorenzo Gomis á mellor tese doutoral que outorga a Sociedad Española de Periodística (SEP).

Recibiu este recoñecemento pola súa tese titulada “Xornalismo inmersivo con vídeo 360 graos: evolución, experiencia de usuario e produción das radiotelevisións públicas europeas”, onde aborda a narrativa inmersiva con vídeo 360 graos aplicada ao relato xornalístico. A investigadora, que realizou a súa investigación predoutoral no marco do programa de Comunicación e Información Contemporánea da Escola de Doutoramento Internacional (EDIUS), recolleu o premio Lorenzo Gomis na clausura do XXIX Congreso da SEP, celebrado na Facultad de Comunicación y Relaciones Internacionales “Blanquerna” da Universitat Ramon Llull (Barcelona) entre o 29 e o 30 de xuño de 2023.

En concreto, na súa investigación a autora estuda o fenómeno coñecido como xornalismo inmersivo atendendo a tres perspectivas: a súa evolución e desenvolvemento, así como o valor que o formato de vídeo 360 graos achega ao relato de non ficción fronte a outras formas xornalísticas convencionais; a experimentación coas tecnoloxías inmersivas e as particularidades dos contidos de non ficción en vídeo 360 graos producidos polas radiotelevisións públicas europeas; e a experiencia do usuario na reportaxe inmersiva.

Esta investigación, defendida o 30 de setembro de 2021, foi dirixida polo catedrático da Universidade de Santiago de Compostela Xosé López García e recibiu a máxima cualificación (Sobresaliente cum laude).

Acceso á tese no repositorio Minerva: http://hdl.handle.net/10347/27055

Carlos Ferrás, catedrático de Xeografía Humana

O profesor Carlos Ferrás Sexto, investigador de Novos Medios, tomou posesión a comezos deste ano como catedrático de Xeografía Humana na Universidade de Santiago de Compostela. Actualmente, Ferrás Sexto é Académico Visitante Fulbright na University of California–Berkeley.

Na Universidade de Santiago de Compostela, Carlos Ferrás dirixiu a creación da Fundación Centro de Estudos Eurorrexionais CEER e o Máster en Sociedade da Información e o Coñecemento, e coordinou o Máster en Planificación e Xestión do Desenvolvemento Territorial. Foi profesor e investigador convidado na Universidade de Guadalaxara (México), na University of California–Berkeley, na Universidade de Cork (Irlanda), na Universidade de Keele (Reino Unido) e na ISM International School of Management en Dortmund (Alemaña). A súa investigación céntrase na interacción da análise espacial e da psicoxeografía cos sistemas e tecnoloxías da información.

Miguel Túñez, novo catedrático de Xornalismo

O profesor Miguel Túñez López, investigador principal do grupo Novos Medios e ex decano da Facultade de Ciencias da Comunicación, vén de conseguir unha cátedra de Xornalismo no Departamento de Ciencias da Comunicación da Universidade de Santiago de Compostela, logo de anos acreditado. Túñez López, cunha dilatada traxectoria investigadora e docente, acadou, o pasado 10 de febreiro, a máxima nota dunha comisión integrada polos catedráticos Mercedes Caridad, Carmen Marta Lazo, Pastora Moreno, Xosé Soengas e Xosé López. Na sesión pública das probas da praza, convocada co perfil de Comunicación organizacional, estivo arroupado polos seus compañeiros de Novos Medios, por profesores e alumnos da Facultade de Ciencias da Comunicación e por un grupo de profesores doutros departamentos da Universidade de Santiago de Compostela.

Miguel Túñez López lidera o proxecto de investigación VALCOMM,  dirixe a cátedra de RTVE-USC sobre Medios de Servicio Público en Europa e ocupa a subdirección de Ciencias Sociais e Xurídicas na Escola de Doutoramento Internacional da USC.

Os profesores Alba Silva e Jorge Vázquez, acreditados para titulares de Xornalismo

A profesora Alba Silva Rodríguez e o profesor Jorge Vázquez Herrero, docentes do Departamento de Ciencias da Comunicación e investigadores do grupo Novos Medios, veñen de ser acreditados para profesores titulares de Xornalismo. Alba Silva é licenciada en Xornalismo pola Universidade de Santiago e doutora pola mesma universidade, mentres Jorge Vázquez graduouse en Comunicación Audiovisual pola Universidade da Coruña e doutorouse en Comunicación e Información Contemporánea pola Universidade de Santiago de Compostela.

Alba Silva Rodríguez, actual vicedecana da Facultade de Ciencias da Comunicación de Santiago, está especializada en Xornalismo dixital, Xornalismo móbil e Xornalismo multimedia. Pola súa parte, Jorge Vázquez, actual secretario da Facultade de Ciencias da Comunicación da Universidade de Santiago de Compostela, está especializado en Narrativas dixitais, Documentación informativa, Xornalismo dixital e Novos soportes e arquitectura da información xornalística. Os dous investigadores teñen unha brillante traxectoria académica e científica, con estadías de investigación en universidades de referencia e con publicación de artigos científicos nas principais revistas do campo da Comunicación.

Para máis información sobre a produción científica de Alba Silva Rodríguez, ten activo o seu perfil en Google Scholar e no Portal da Investigación da USC.

Para máis información sobre a produción científica de Jorge Vázquez Herrero, ten activo o seu perfil en Google Scholar e no Portal da Investigación da USC.

Carlos Toural, novo profesor titular de Xornalismo

Carlos Toural Bran, secretario do grupo Novos Medios, vén de gañar unha praza de profesor titular da área de Xornalismo, no Departamento de Ciencias da Comunicación da Universidade de Santiago de Compostela. A comisión de selección, presidida polo catedrático José Soengas Pérez, estivo formada polos profesores catedráticos Carlos Elías Pérez (Universidad Carlos III de Madrid), Carmen Marta Lazo (Universidad de Zaragoza), Bella Palomo Torres (Universidad de Málaga) e Xosé López (Universidade de Santiago de Compostela).

Toural Bran, que na actualidade dirixe o Gabinete do Reitor da Universidade de Santiago de Compostela, é licenciado en Xornalismo e doutor en Comunicación pola USC.

Máis información: perfil en Google Scholar